Reykjavík’in 50 kilometre kuzeyinde bulunan üç sivrisinek, İzlanda’da gündem oldu. Adada daha önce hiç sivrisinek görülmemişti. Araştırmacılar, çok daha fazla türün tüm Kuzey Kutbu’na yayılmasından endişe ediyor.
Araştırmacılar göre bu durum daha büyük bir değişimin habercisi olabilir: Bir araştırma ekibi, “Science” dergisinde, volkanik ve buz adası İzlanda’da bulunan birkaç sivrisinek örneğini, Arktik’te daha büyük bir biyolojik değişimin göstergesi olarak görüyor.
Arktik’in ısınması ve artan insan faaliyetleri nedeniyle, sivrisinekler ve diğer eklembacaklılar bölgede yeni şekillerde ve yeni boyutlarda hareket ediyor. “Science” dergisinde yayınlanan makalede iki yazar, bunun Kuzey Kutbu’ndaki tüm çevre için büyük sonuçları olacağını belirtiyor. Eklembacaklılar arasında böceklerin yanı sıra örümcekler, kırkayaklar ve yengeçler de bulunuyor.
Ekim 2025’te, İzlanda’nın başkenti Reykjavík’in yaklaşık 50 kilometre kuzeyindeki Kjós’ta üç adet halka sinek (Culiseta annulata) keşfedildi. İzlanda Doğa Bilimleri Enstitüsü’nün bildirdiğine göre, bu, adada saptanan ilk sivrisinek vakasıydı. Bu, ülkede son zamanlarda tespit edilen artan sayıda yeni böcek türüne ekleniyor.
Bu tür, İzlanda koşullarında da hayatta kalabilir
Enstitünün açıklamasında, sivrisineklerin İzlanda’ya kalıcı olarak yerleşip yerleşmediğinin belirsiz olduğu belirtildi. Ancak her şey, Almanya’da da görülen bu türün İzlanda koşullarında hayatta kalabileceğine işaret ediyor.
“Science” dergisinde yayınlanan makalenin yazarları, Kuzey Kutbu’nun dünyanın geri kalanından dört kat daha hızlı ısındığını belirtiyor. “Kar daha erken eriyor, yazlar uzuyor ve orman yangınları gibi felaketler daha sık yaşanıyor.” ABD’li bilim insanları Amanda Koltz (Texas Üniversitesi) ve Lauren E. Culler (Hanover’daki Dartmouth Koleji), tüm bunların, o bölgede yaşayan kuşlar ve ren geyikleri üzerinde de etkileri olduğunu vurguluyor.
Örneğin, iklim değişiklikleri nedeniyle böceklerin sayısı, orada yuva yapan kuşların yavruları yumurtadan çıkmadan önce zirveye ulaşırsa, yavrular için yeterli besin kalmaz. Ren geyikleri, artan böcek ısırıklarından muzdarip oluyor; bu da enerji tüketimlerini artırıyor ve dolayısıyla üremelerini de etkiliyor. Yazarlar, Arktik’teki sivrisinek ve diğer eklembacaklıların gözlemlenmesinin daha iyi koordine edilmesini savunuyor.
Umay Uçaner Gözüsarı