Avrupa genelinde etkisini artıran rekor sıcaklıklar, bu yılki Londra İklim Eylem Haftası’nı da olumsuz etkiledi. Karbon emisyonlarının nasıl azaltılacağının tartışılması planlanan etkinlikler, aşırı sıcaklar nedeniyle iptal edilmeye veya çevrim içi ortama taşınmaya başladı.
Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri Antonio Guterres, etkinlik kapsamında yaptığı konuşmada, “Londra artık sadece çağırmıyor, adeta pişiyor” ifadelerini kullandı.
İngiltere Meteoroloji Kurumu (Met Office), çarşamba günü sıcaklıkların 39 dereceye ulaşmasını bekliyor. Bu seviyenin gerçekleşmesi halinde ülkede haziran ayı sıcaklık rekoru kırılacak ve İngiltere tarihindeki en yüksek sıcaklık değerlerinden biri kaydedilecek.
İngiltere yalnız değil. Avrupa genelinde etkili olan sıcak hava dalgası nedeniyle bazı ülkelerde okullar ve nükleer santraller faaliyetlerini durdururken, demir yolu işletmecileri aşırı ısınan raylar nedeniyle seferlerde kısıtlamalara gidiyor.
Altyapı danışmanlık şirketi Brookbanks’in sürdürülebilirlik direktörü Katie Glaze, ulaşım sorunları nedeniyle aşırı sıcaklara dayanıklı binaların nasıl tasarlanacağına ilişkin yaklaşık dokuz oturuma katılamadığını söyledi. Glaze, “Katılmayı planladığım konferansların büyük bölümü tam da bugün yaşadığımız sorunları ele alıyordu. Ancak geleceğe yönelik konuşurken, şu anda yaşanan krize yeterince hızlı yanıt veremiyoruz” dedi.
Uzmanlara göre Avrupa’nın üzerinde oluşan yavaş hareket eden yüksek basınç sistemi, sıcak havayı bir tencerenin kapağı gibi hapsederek “ısı kubbesi” etkisi yaratıyor. Bu durum bulutların ve yağış sistemlerinin bölgeye ulaşmasını engellerken, küresel ısınmanın da etkisiyle sıcaklıkların daha da yükselmesine yol açıyor.
Londra’da salı günü aşırı sıcaklarla ilgili düzenlenmesi planlanan bir etkinlik, ev sahipliği yapacak kütüphanede klima bulunmaması nedeniyle iptal edildi. Etkinliği düzenleyen Zurich Climate Resilience Alliance, kapalı alandaki rahatsız edici koşulların ve sıcak hava altında yapılacak yolculukların katılımcıların sağlığını riske atacağını açıkladı.
Çevre kuruluşu Earthwatch Europe da Hammersmith Park’ta aileler için planlanan doğa etkinliklerini iptal etti. Kuruluş, sosyal medya paylaşımında bu durumu “kimsenin istemediği ancak ironisini herkesin anlayabileceği bir gelişme” olarak değerlendirdi.
Dokuz gün sürmesi planlanan ve binin üzerinde etkinliğe ev sahipliği yapacak festivalin yaklaşık 75 bin ziyaretçi çekmesi bekleniyordu. Ancak birçok katılımcı, sağlık riskleri nedeniyle etkinliklerden uzak durmayı tercih ediyor. Beton ve asfalt gibi ısı tutan yüzeylerin yoğunluğu ile yeşil alan eksikliği, Londra’nın sıcaklığı çevresindeki kırsal alanlara göre daha fazla hapsetmesine neden oluyor.
Climate Majority Project’in eş direktörü Rupert Read, kalp rahatsızlığı nedeniyle Londra’ya gitmekten vazgeçtiğini ve kuruluşunun etkinliklerini çevrim içi ortama taşıdığını söyledi. Read, “Bu noktaya gelmiş olmamız inanılmaz. Londra İklim Eylem Haftası artık çok gerçek bir tehlike hissi altında devam ediyor. Bu, iklim krizinin fiilen yaşanmasıdır” dedi.
İngiltere hükümeti de sıcak hava dalgasının sağlık sistemleri üzerinde baskı oluşturacağı ve hastalık ile ölüm riskini artıracağı uyarısında bulundu. Resmi verilere göre geçen yıl ülkede sıcaklıkla bağlantılı bin 500’den fazla ölüm kaydedildi. En yüksek risk grubunu ise yaşlılar oluşturdu.
Çevre ve halk sağlığı danışmanı Charlotte Baker da polen ve hava kirliliğinin tetiklediği ağır astımı nedeniyle bu hafta düzenlenecek “yaşanabilir şehirler” konulu konferansa katılmaktan vazgeçti. Üç yıl önce sıcak hava sırasında geçirdiği astım krizi nedeniyle hastaneye kaldırıldığını hatırlatan Baker, benzer bir risk almak istemediğini söyledi.
Öte yandan ulaşım şirketleri, aşırı sıcakların elektrik hatlarında sarkmalara, raylarda deformasyona ve sinyalizasyon sistemlerinde arızalara yol açabileceği gerekçesiyle vatandaşlara zorunlu olmadıkça seyahat etmemeleri çağrısında bulundu.
İletişim danışmanı Russ Avery de önceki bir sıcak hava dalgasında kliması çalışmayan kalabalık bir trende mahsur kaldığını belirterek bu yıl etkinliklere katılmamayı tercih ettiğini söyledi. Avery, “Gerçekten korkutucu bir deneyimdi. Bu sıcaklıklarda metro sisteminin ne kadar zorlayıcı olduğunu herkes biliyor” ifadelerini kullandı.
Elektrikli araçla Bristol’den Londra’ya gitmeyi planlayan My Green Pension’ın kurucusu Claire Bishop da sıcak hava nedeniyle seyahatini iptal etti. Otoyolda mahsur kalma ihtimali ve aşırı sıcakların yol yüzeylerinde yaratabileceği bozulmalardan endişe duyduğunu belirten Bishop, etkinlik için yaptığı harcamalara rağmen kararını değiştirmedi.
Aşırı sıcaklar nedeniyle bazı okulların kapanmasının çocuk bakımı sorununu da beraberinde getirdiğini söyleyen Bishop, “Karşıma çıkan tüm bu belirsizlikler, alacağım riskin buna değip değmeyeceğini sorgulamama neden oldu” dedi.
Katie Glaze ise iklim değişikliği konusunda yıllardır konuşulduğunu ancak yeterli adımların atılamadığını vurgulayarak, “Bugün yaşananlar başarısızlığımızın en somut örneği. İklim değişikliğini yeterince hızlı ele alamadık. Gerçeklik artık karşımızda ve buna hazırlıklı değiliz” değerlendirmesinde bulundu.
Umay Uçaner Gözüsarı