Fransa siyaseti gelecek yılki cumhurbaşkanlığı seçimlerine hazırlanırken, şiddet olaylarındaki artış belediye başkanlığı yarışına damgasını vuruyor.
Marsilya’daki Orange genel merkezinin yanındaki sosyal konut kompleksinde uyuşturucu kaçakçılığının yoğun olduğu bir noktada çıkan şiddet olayları, telekomünikasyon devini orman yeşili kapılarını kilitlemeye ve binlerce çalışanına evden çalışma emri vermeye zorladı.
Şehrin simgesel futbol sahasına adını veren, bu kadar tanınmış bir şirketin başına gelen bu olay, uyuşturucu kaçakçılığı ve güvensizliğin yerel seçimler öncesinde siyaseti nasıl yeniden şekillendirdiğinin yeni bir sembolü haline geldi. Son yapılan bir ankette, güvenlik seçmenlerin en büyük endişeleri arasında yer aldı ve bu durum, siyasi yelpazenin her kesiminden adayları uyuşturucu ticaretine karşı farklı çözümler sunmaya zorladı.
Merkez sağ aday Martine Vassal, verdiği demeçte, “En önemli tema güvenlik,” dedi. “Sahada en sık duyduğum şey, insanların bu nedenle artık şehrin merkezine seyahat etmediklerini söylemeleri.”
Fransız siyasi partileri, 2027 cumhurbaşkanlığı yarışına doğru gelişen daha geniş mücadeleler hakkında ipuçları bulmak için bu yarışmayı yakından takip ediyor. Birçok açıdan Marsilya, ülkenin genel demografik yapısını ve en büyük siyasi mücadelelerini yansıtan, Fransa’nın bir mikrokozmosu niteliğinde.
Şehir çeşitlilik gösteriyor. Aşırı sol eğilimli çok kültürlü ve düşük gelirli mahalleler, son yıllarda aşırı sağa kayan muhafazakâr banliyölerle yan yana bulunuyor. Fransa’nın büyük bölümünde olduğu gibi, Marsilya’da da siyasi merkeze olan destek zayıflıyor. Sol kanat adayı Benoît Payan, Mart ayındaki seçimde hafif bir favori olarak kalırken, aşırı sağcı Ulusal Cephe adayı Franck Allisio da yaklaşık yüzde 30 oy oranıyla hemen arkasında yer alıyor.
Söz konusu sorunlar Marsilya’nın kimliğinin özüne darbe vuruyor: kötü şöhretli uyuşturucu ticareti, kökleşmiş yoksulluk ve Akdeniz kıyısında stratejik bir konumda bulunan genç, güneşli bir şehrin rekabet avantajlarından yararlanamaması.
Marsilya’nın Paris’le her zaman bir tür küçük kardeş kompleksi olmuştur; bu kırgınlık, Paris Saint-Germain ve Olympique de Marseille arasındaki futbol rekabetinin ötesine geçiyor. Şehirdeki birçok kişi, Fransız başkentini, yerel uzmanlara yeterince danışmadan kendi çözümlerini Marsilya’ya dayatmaya çalışan uzak bir güç merkezi olarak görüyor.
Uyuşturucu kaçakçılığı ve güvenlik söz konusu olduğunda, siyasi yelpazenin her kesiminden liderler, Paris Anlaşması’nın krizin nedenini değil, belirtilerini tedavi eden bir ilaç reçete ettiği konusunda hemfikir. Uyuşturucu ticaretiyle bağlantılı şiddet, Kasım ayında 20 yaşındaki Mehdi Kessaci’nin öldürülmesiyle yeniden gündeme geldi. Yetkililer, suçu bir gözdağı eylemi olarak soruşturuyor. Mehdi’nin kardeşi Amine Kessaci, uyuşturucu ticaretiyle bağlantılı olan üvey kardeşinin birkaç yıl önce öldürülmesinin ardından ün kazanan, şehrin en önde gelen uyuşturucu karşıtı aktivistlerinden biri.
Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, İçişleri Bakanı Laurent Nuñez ve Adalet Bakanı Gérald Darmanin, Kessaci’nin öldürülmesinin ardından Marsilya’yı ziyaret ederek, şiddeti ve uyuşturucu akışını durdurmak için sert bir suçla mücadele gündemini açıkladılar.
Kamu güvenliği söz konusu olduğunda istisna teşkil eden isim ise, üç kez aşırı solcu cumhurbaşkanı adayı olan Jean-Luc Mélenchon’un takipçisi Sébastien Delogu. Delogu anketlerde yüzde 14 ile dördüncü sırada yer alsa da Mélenchon’un son iki cumhurbaşkanlığı seçiminde Marsilya’yı ilk turda kazandığı göz önüne alındığında, onu göz ardı etmek mümkün değil.
Delogu, suçun bir sorun olduğunu kabul etse de polis teşkilatına daha fazla para harcamak istemiyor. Bunun yerine, diğer adayların güvenliğe harcamak istediği paranın yoksulluğun azaltılmasına, konut arzına ve yerel halk sağlığı sektörüne yönlendirilmesini öneriyor. Ancak kim kazanırsa kazansın, rahatsız edici bir gerçekle yüzleşmek zorunda kalacak. Kamu düzeni ve sağlığından sorumlu yerel polis dışında, polislik ve ceza adaleti konuları büyük ölçüde ulusal düzeyde yönetiliyor. Marsilya’nın sorunlarının çözümü, büyük ölçüde, gelecek yıl Paris’te yaşanacakların sonucuna bağlı olacaktır.
Umay Uçaner Gözüsarı