Danimarka Dışişleri Bakanı’na göre, ABD, Danimarka ve Grönland, Arktik adasının geleceğini görüşmek üzere üst düzey bir grup kuracak ancak iki taraf arasında “temel anlaşmazlık” devam ediyor.
Lars Løkke Rasmussen, Grönlandlı meslektaşı Vivian Motzfeldt ile birlikte çarşamba günü Beyaz Saray’da ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ve Dışişleri Bakanı Marco Rubio ile bir saatten fazla süren “samimi ve yapıcı” bir görüşme gerçekleştirdiklerini söyledi. Ardından ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland’ı “fethetme” konusunda ısrar etmesinin “kesinlikle kabul edilemez” olduğunu da sözlerine ekledi.
Bu görüşmeler, Trump’ın 2019’da dünyanın en büyük adasını satın alma fikrini ilk kez dile getirmesinden bu yana ABD, Danimarka ve Grönland arasında gerçekleşen ilk resmi toplantı oldu.
Ancak diplomatik bir atılım sağlayamadılar; Rasmussen, Danimarka ve Grönland’ın aşamayacakları “kırmızı çizgileri” olduğunu, ancak Washington’a Arktik adasında daha fazla üs açma fırsatı sunmaya hazır olduklarını söyledi. Bu toplantı, Danimarka ve İsveç ile Norveç de dahil olmak üzere birçok NATO müttefikinin Arktik güvenliğini artırmak için Grönland’a asker ve ekipman göndermesiyle aynı zamana denk geldi. Almanya, perşembe günü Grönland’a 13 keşif birliği göndereceğini açıklarken, Fransa da ayrıntı vermeden katılacağını belirtti.
Rasmussen, Trump’ın Rusya ve Çin’in kutup bölgesine olan ilgisinin artması karşısında Arktik savunmasının artırılması gerektiği yönündeki yorumlarında “bir doğruluk payı” olduğunu söyledi. Ancak Trump’ın Grönland çevresinde Çin ve Rus savaş gemilerinin bulunduğu yönündeki yorumlarını “doğru değil” diyerek reddetti ve Danimarka istihbaratına göre en az on yıldır bölgede bir Çin gemisinin bulunmadığını söyledi.
Trump, çarşamba günü daha sonra yaptığı açıklamada, Danimarkalı ve Grönlandlı yetkililerle yapılan görüşmeler hakkında bilgilendirilmediğini ve ABD’nin Danimarka ile “çok iyi” bir ilişkisi olduğunu söyledi. Ancak adayı ele geçirme arzusunu yineledi. “Rusya veya Çin Grönland’ı işgal etmek isterse Danimarka’nın yapabileceği hiçbir şey yok,” dedi. “Danimarka’nın kendini savunabileceğine güvenemem.”
Rasmussen, Danimarka’nın Grönland’ın güvenliğini artırmak için savaş uçaklarına, gemilere ve insansız hava araçlarına yaptığı yatırımı artırdığını söyledi. Kopenhag, Ekim ayında Grönland’ın başkenti Nuuk’ta ortak bir Arktik komuta karargâhı, iki gemi, deniz devriye uçakları, insansız hava araçları ve radar üniteleri için 4,2 milyar dolar harcayacağını duyurmuştu.
Danimarka ve Grönland çarşamba günü, bu yıl adadaki artırılmış askeri varlığın NATO müttefikleri de dahil olmak üzere uçak, gemi ve askerleri içereceğini açıkladı. Ayrıca, 2026’daki askeri tatbikatların kritik altyapıyı korumayı, yerel yetkililere yardım sağlamayı, müttefik birliklerini karşılamayı ve bölge genelinde savaş uçakları ve gemiler konuşlandırmayı içerebileceğini eklediler.
Danimarka ve Grönland çarşamba günü, bu yıl adadaki artırılmış askeri varlığın NATO müttefikleri de dahil olmak üzere uçak, gemi ve askerleri içereceğini açıkladı. Ayrıca, 2026’daki askeri tatbikatların kritik altyapıyı korumayı, yerel yetkililere yardım sağlamayı, müttefik birliklerini karşılamayı ve bölge genelinde savaş uçakları ve gemiler konuşlandırmayı içerebileceğini eklediler.
Umay Uçaner Gözüsarı