Başbakan Mette Frederiksen, yaptığı açıklamada, “Değerlerimizi, nerede gerekirse, Kuzey Kutbu’nda da savunmaya hazırız. Uluslararası hukuka ve insanların kendi kaderini tayin etme hakkına inanıyoruz,” ifadelerini kullandı.
Danimarka Başbakanı pazar günü yaptığı açıklamada, ABD Başkanı Donald Trump’ın Arktik bölgesini ele geçirmek için güç kullanma önerisini tekrar dile getirmesinin ardından, ülkesinin Grönland konusunda ABD ile diplomatik mücadelesinde “belirleyici bir anla” karşı karşıya olduğunu söyledi. Pazartesi’den itibaren Washington’da temel hammaddeler için küresel rekabeti ele alacak toplantılar öncesinde Başbakan Mette Frederiksen, “Grönland konusunda bir anlaşmazlık var” dedi.
Danimarkalı diğer siyasi liderlerle yaptığı bir tartışmada, “Bu, Grönland’ın geleceği meselesinin ötesine geçen riskler içeren, belirleyici bir an” diye ekledi. Frederiksen ardından sosyal medya platformu Facebook’ta şu açıklamayı yaptı: “Değerlerimizi, nerede gerekirse, Kuzey Kutbu’nda bile savunmaya hazırız. Uluslararası hukuka ve halkların kendi kaderini tayin etme hakkına inanıyoruz.”
Almanya ve İsveç, Trump’ın özerk Danimarka topraklarına yönelik son iddialarına karşı Danimarka’yı destekledi. İsveç Başbakanı Ulf Kristersson, Trump’ın Washington’ın “Grönland konusunda, isteseler de istemeseler de bir şeyler yapacağını” tekrarlamasının ardından ABD’nin “tehditkâr söylemini” kınadı.
Almanya, Washington görüşmeleri öncesinde Danimarka ve Grönland’a desteğini yineledi. Dışişleri Bakanlığı açıklamasında, Alman Dışişleri Bakanı Johann Wadehpul’un pazartesi günü ABD’li mevkidaşı Marco Rubio ile görüşmeden önce İzlanda’da “Uzak Kuzey’in stratejik zorlukları”nı ele almak üzere görüşmeler yaptığı belirtildi.
İzlanda Dışişleri Bakanı Thorgerdur Katrin Gunnarsdottir ile düzenlediği ortak basın toplantısında, “Arktik’te güvenlik giderek daha önemli hale geliyor” ve “NATO’daki ortak çıkarlarımızın bir parçası” dedi. “Eğer Amerikan başkanı bölgedeki Rus veya Çin gemilerinden veya denizaltılarından gelebilecek tehditleri inceliyorsa, elbette birlikte çözümler bulabiliriz.”
Arktik’in önemi hızla artıyor
Beyaz Saray’ın Trump’ın Grönland’ı satın almak istediğini söylemesi ve askeri müdahale olasılığını dışlamamasının ardından Avrupa ülkeleri, koordineli bir yanıt oluşturmak için harekete geçti.
Salı günü, Fransa, İngiltere, Almanya ve İtalya da dahil olmak üzere yedi Avrupa ülkesinin liderleri, bölgenin geleceğine karar verme yetkisinin “sadece” Danimarka ve Grönland’a ait olduğunu belirten bir mektup imzaladı. Trump, Rusya ve Çin’in Arktik’teki artan askeri faaliyetleri nedeniyle adanın kontrolünün ABD ulusal güvenliği için hayati önem taşıdığını söylüyor.
NATO Yüksek Müttefik Komutanı General Alexus Grynkewich, İsveç’teki konferansta ittifak üyelerinin Grönland’ın statüsünü görüştüğünü söyledi. ABD’li general, NATO topraklarına yönelik “acil bir tehdit olmamasına” rağmen, Arktik’in stratejik öneminin hızla arttığını da sözlerine ekledi.
Ancak Rus ve Çin gemilerinin Rusya’nın kuzey kıyılarında, Alaska ve Kanada yakınlarında birlikte devriye gezdiklerinin görüldüğünü, küresel ısınma nedeniyle buzların erimesiyle birlikte Arktik’e daha fazla erişim sağlamak için birlikte çalıştıklarını söyledi.
Umay Naz U.G